W skrócie
Rodzinna gorączka śródziemnomorska to genetyczna choroba powodująca nawracające epizody gorączki i stanów zapalnych. Obecnie prowadzone jest jedno badanie kliniczne dla pacjentów, u których standardowe leczenie kolchicyną nie przynosi wystarczającej poprawy. Badanie to ocenia skuteczność leku Anakinra stosowanego w razie potrzeby podczas napadów chorobowych.
Badanie dotyczące Anakinry i kolchicyny w leczeniu bolesnych napadów u pacjentów z rodzinną gorączką śródziemnomorską opornych na terapię kolchicyną
Badanie prowadzone w: Francja
To badanie kliniczne koncentruje się na pacjentach z rodzinną gorączką śródziemnomorską, którzy pomimo długotrwałego leczenia kolchicyną nadal doświadczają bolesnych napadów choroby. Głównym celem jest sprawdzenie, czy lek Anakinra podawany w postaci zastrzyków może skutecznie łagodzić objawy napadów u osób opornych na standardowe leczenie.
Kryteria włączenia do badania:
- Wiek powyżej 6 lat (brak górnej granicy wieku)
- Potwierdzona diagnoza rodzinnej gorączki śródziemnomorskiej na podstawie kryteriów międzynarodowych oraz obecność dwóch wyraźnych mutacji genetycznych związanych z chorobą
- Oporność na kolchicynę – pacjenci nadal doświadczają napadów pomimo przyjmowania maksymalnej dziennej dawki kolchicyny (co najmniej jeden napad miesięcznie przez okres 3 miesięcy)
- Napady charakteryzują się objawami takimi jak: ból stawów (zapalenie stawów), ból w klatce piersiowej, ból brzucha, ból mięśni lub wysypki skórne przypominające różę, trwające od 1 do 4 dni
- Pacjent odmawia codziennych zastrzyków z Anakinry
- Pełne ubezpieczenie zdrowotne
- Brak oznak stanu zapalnego w organizmie między napadami
- Pisemna zgoda na udział w badaniu (własna lub przedstawiciela prawnego)
Kryteria wykluczenia z badania:
- Brak diagnozy rodzinnej gorączki śródziemnomorskiej
- Brak oporności na kolchicynę (lek działa skutecznie)
- Niechęć do rezygnacji z ciągłej codziennej terapii
- Wiek poniżej 4 lat lub powyżej 18 lat (dla dzieci i młodzieży)
- Niemożność zrozumienia lub przestrzegania procedur badania
- Brak możliwości wyrażenia zgody lub brak opiekuna prawnego mogącego wyrazić zgodę
Cel i przebieg badania:
Badanie ocenia skuteczność Anakinry stosowanej tylko w razie potrzeby – podczas napadu lub gdy pacjent przewiduje nadchodzący napad z powodu znanego czynnika wywołującego. Uczestnicy kontynuują swoje regularne leczenie kolchicyną (tabletka 1 mg doustnie codziennie). Podczas napadu mogą otrzymać Anakinrę (100 mg w roztworze do wstrzykiwań) podawaną podskórnie od początku objawów aż do 24 godzin po ich ustąpieniu, maksymalnie przez 7 dni.
Głównym celem badania jest ocena liczby dni z bólem w ciągu miesiąca przez okres 6 miesięcy. Dodatkowo oceniana jest całkowita liczba dni wymagających leczenia napadu, nasilenie napadów oraz jakość życia pacjentów. Badacze monitorują również bezpieczeństwo leczenia, zwracając uwagę na lokalne reakcje skórne w miejscach wstrzyknięć oraz inne działania niepożądane.
Badane leki:
Kolchicyna – lek stosowany codziennie w celu zmniejszenia stanu zapalnego i zapobiegania napadom. W tym badaniu pacjenci kontynuują codzienne przyjmowanie kolchicyny, mimo że wykazują oporność na jej działanie.
Anakinra – lek przeciwzapalny podawany w zastrzykach podskórnych, stosowany w razie potrzeby podczas napadów. Działa poprzez blokowanie interleukiny-1, białka odpowiedzialnego za procesy zapalne w organizmie. Może być używana od wczesnych objawów napadu do momentu ustąpienia objawów.
Leki przeciwbólowe – stosowane w razie potrzeby w celu łagodzenia bólu podczas napadów, jako część standardowej opieki.
Badanie ma zakończyć się w czerwcu 2026 roku. Jego wyniki mają pomóc w ustaleniu, czy Anakinra stosowana na żądanie może zapewnić lepszą kontrolę objawów w porównaniu z obecnym standardowym leczeniem u pacjentów opornych na kolchicynę.
Podsumowanie
Obecnie prowadzone jest jedno badanie kliniczne poświęcone rodzinnej gorączce śródziemnomorskiej, realizowane we Francji. Badanie koncentruje się na pacjentach, u których standardowe leczenie kolchicyną nie przynosi wystarczającej poprawy i którzy nie chcą przyjmować codziennych zastrzyków. Głównym przedmiotem zainteresowania jest lek Anakinra stosowany w sposób doraźny – tylko podczas napadów chorobowych.
Badanie ma na celu znalezienie alternatywnego podejścia terapeutycznego dla szczególnej grupy pacjentów – tych, którzy są oporni na kolchicynę, ale jednocześnie nie akceptują codziennej terapii iniekcyjnej. Jest to istotne, ponieważ nie wszyscy pacjenci są gotowi lub są w stanie stosować codzienne zastrzyki, co może ograniczać ich opcje leczenia.
Warto zauważyć, że badanie obejmuje szeroką grupę wiekową – od dzieci powyżej 6. roku życia po dorosłych bez górnej granicy wieku, co pozwala na ocenę skuteczności terapii w różnych grupach pacjentów. Okres obserwacji wynoszący 6 miesięcy umożliwia dokładną ocenę długoterminowej skuteczności i bezpieczeństwa proponowanego podejścia terapeutycznego.
