W skrócie
Ten artykuł opisuje badania kliniczne z avelumab. Sprawdzają one głównie skuteczność, bezpieczeństwo i tolerancję leku u osób z różnymi nowotworami, najczęściej w stadium zaawansowanym lub przerzutowym. W badaniach biorą udział także dzieci i pacjenci po wcześniejszym leczeniu.
Najważniejsze informacje
- Avelumab jest badany w wielu próbach klinicznych u osób z różnymi nowotworami, głównie zaawansowanymi, przerzutowymi lub po wcześniejszym leczeniu. Najwięcej badań dotyczy raka urotelialnego, raka głowy i szyi, raka penisa, raka jelita grubego oraz raka piersi typu triple negative. Wśród badań są fazy 1, 2 i 3, więc część z nich sprawdza bezpieczeństwo i dawki, a część skuteczność leczenia. W wielu próbach avelumab jest podawany w połączeniu z innymi lekami, a czasem jako leczenie podtrzymujące po chemioterapii. Główne wyniki to przeżycie całkowite, przeżycie bez progresji, odpowiedź guza, przeżycie wolne od choroby i jakość życia.
Zakres badań z avelumab
W dostarczonych danych avelumab jest badany w wielu badaniach klinicznych, czyli kontrolowanych projektach, które sprawdzają, czy leczenie działa i czy jest dobrze tolerowane. Badania obejmują osoby dorosłe, a w jednym badaniu także dzieci z guzami ośrodkowego układu nerwowego. Część prób jest już zakończona, część trwa, a część ma status autorisation, suspended lub withdrawn, co opisuje aktualny stan badania.
Jakie nowotwory są badane
Avelumab pojawia się w badaniach dotyczących wielu różnych nowotworów, najczęściej w postaciach zaawansowanych, nawrotowych lub przerzutowych. Wśród nich są: rak urotelialny, rak głowy i szyi, rak penisa, rak jelita grubego, rak nerkowokomórkowy, rak piersi typu triple negative, nowotwory neuroendokrynne, mięsaki, rak żołądka i połączenia żołądkowo-przełykowego oraz niektóre nowotwory związane z HPV-16.
W danych są też badania u pacjentów z solid tumors, czyli guzami litymi, co oznacza nowotwory tworzące guz, a nie nowotwory krwi. Jedno badanie dotyczy dzieci z primary CNS tumors, czyli pierwotnymi guzami mózgu lub innych części ośrodkowego układu nerwowego.
Fazy badań i główne cele
Najwięcej opisanych prób to Phase 2 i Phase 3, ale są też badania Phase 1 oraz jedno badanie opisane jako Low Intervention. Faza 1 zwykle sprawdza bezpieczeństwo, tolerancję i odpowiednią dawkę, a faza 2 oraz 3 częściej oceniają skuteczność leczenia w większych grupach.
W badaniu REGOMUNE faza 1 miała określić zalecaną dawkę fazy 2, maksymalną dawkę tolerowaną oraz toksyczność ograniczającą dawkę, czyli działania niepożądane, które nie pozwalają bezpiecznie zwiększać leczenia. W wielu badaniach fazy 2 i 3 głównym celem jest ocena skuteczności, na przykład poprzez przeżycie całkowite, przeżycie bez progresji lub odsetek odpowiedzi guza.[2]
Kto może brać udział
Kryteria udziału zależą od konkretnego badania, ale najczęściej obejmują osoby z nowotworem zaawansowanym, przerzutowym, nawrotowym albo po wcześniejszym leczeniu. W niektórych próbach uczestnicy muszą mieć chorobę, która nie postępuje po pierwszej linii chemioterapii opartej na platynie, czyli po pierwszym standardowym leczeniu.[6]
W badaniu A-Brave włączano pacjentki z high-risk triple negative breast cancer, czyli rakiem piersi o wysokim ryzyku nawrotu, po leczeniu z zamiarem wyleczenia, w tym po operacji i chemioterapii. W badaniu ACTIW uczestnicy mieli przewlekłą białaczkę szpikową w fazie przewlekłej i byli w pełnej odpowiedzi cytogenetycznej, ale bez głębokiej odpowiedzi molekularnej.
Avelumab w leczeniu skojarzonym i podtrzymującym
W wielu próbach avelumab nie jest badany sam, tylko w połączeniu z innymi lekami. W danych pojawiają się połączenia z cetuksymabem, lenwatynibem, aksytynibem, kabozantynibem, enfortumabem wedotyną, docetakselem, cisplatyną, karboplatyną, fluorouracylem i innymi lekami przeciwnowotworowymi.
W kilku badaniach avelumab jest stosowany jako leczenie podtrzymujące, czyli leczenie kontynuowane po zakończeniu wstępnej chemioterapii, aby utrzymać kontrolę nad chorobą. Takie podejście badano między innymi w raku urotelialnym i w raku penisa po wcześniejszym leczeniu pierwszej linii.[1]
W innych badaniach avelumab jest częścią leczenia neoadiuwantowego, czyli podawanego przed operacją, na przykład w raku żołądka i połączenia żołądkowo-przełykowego oraz w miejscowo ograniczonym raku nerki.[13] W badaniu CHASIT sprawdzano też leczenie sekwencyjne, czyli podawane etapami, aby zwiększyć szansę na całkowitą odpowiedź patologiczną po operacji.
Jakie wyniki są mierzone
Najczęściej mierzone wyniki to OS, PFS, DFS, ORR, DCR i jakość życia.[2][3][4]
OS, czyli przeżycie całkowite, oznacza czas do zgonu z dowolnej przyczyny.[2] PFS, czyli przeżycie bez progresji, oznacza czas bez pogorszenia choroby lub zgonu.[4] DFS, czyli przeżycie wolne od choroby, mierzy czas bez nawrotu lub nowego nowotworu po leczeniu.[1]
W niektórych badaniach głównym punktem końcowym jest ORR, czyli odsetek osób z całkowitą lub częściową odpowiedzią guza.[4] Inne badania oceniają DCR, czyli kontrolę choroby, obejmującą odpowiedź całkowitą, częściową lub stabilizację choroby. W badaniu AVETUX-HN ważna była też jakość życia oceniana po 18 tygodniach za pomocą kwestionariusza QLQ-C30.
Wybrane ważne badania
PULSE badało leczenie podtrzymujące avelumab po pierwszej linii chemioterapii u osób z miejscowo zaawansowanym lub przerzutowym rakiem płaskonabłonkowym prącia, a głównym wynikiem było DFS. Badanie DEPECA-1 oceniało enfortumab wedotynę z avelumab jako leczenie pierwszej linii w zaawansowanym lub przerzutowym raku płaskonabłonkowym prącia, mierząc ORR.
W badaniu NCT05291156 sprawdzano avelumab z cetuksymabem u wcześniej leczonych pacjentów z przerzutowym rakiem jelita grubego typu RAS/BRAF wild type, a głównym punktem końcowym było OS. W badaniu NCT03186326 porównywano avelumab ze standardową chemioterapią drugiej linii u osób z przerzutowym rakiem jelita grubego z niestabilnością mikrosatelitarną, a głównym wynikiem było PFS.
Badanie NCT02926196 oceniało avelumab po leczeniu radykalnym u pacjentek z wysokiego ryzyka rakiem piersi typu triple negative, a głównym wynikiem było DFS. W badaniu 2024-513964-24-00 Avelumab z cetuksymabem i radioterapią porównywano ze standardem leczenia u wcześniej nieleczonych pacjentów z miejscowo zaawansowanym rakiem płaskonabłonkowym głowy i szyi, a głównym końcowym wynikiem było PFS.
W badaniu 2025-524077-16-00 Avelumab oceniano jako leczenie podtrzymujące po drugiej linii chemioterapii opartej na platynie u pacjentów z przerzutowym rakiem urotelialnym, porównując je z najlepszym leczeniem wspomagającym. W badaniu 2024-518244-20-01 sprawdzano, czy 3 lub 6 cykli chemioterapii opartej na platynie przed leczeniem podtrzymującym avelumab wpływa na wyniki zgłaszane przez pacjentów, w tym na jakość życia.