Choroby serca są główną przyczyną zgonów w Stanach Zjednoczonych i na całym świecie. Wiele rodzajów chorób serca można jednak zapobiegać, a ich skutki ograniczać poprzez zdrowy tryb życia i odpowiednie leczenie.
Czym jest choroba serca?
Termin "choroba serca" odnosi się do kilku różnych rodzajów schorzeń dotyczących serca. Choroby serca stanowią jeden z rodzajów chorób sercowo-naczyniowych, czyli schorzeń obejmujących serce i naczynia krwionośne.
Choroba serca jest główną przyczyną zgonów w Stanach Zjednoczonych. Około jednej na pięć osób umiera z powodu chorób serca. Według szacunków w 2022 roku choroby sercowo-naczyniowe spowodowały śmierć około 19,8 miliona ludzi na całym świecie, co stanowi około 32% wszystkich zgonów. Spośród tych zgonów 85% było spowodowanych zawałem serca i udarem.
Choroba serca jest najczęstszą przyczyną śmierci na świecie i w Stanach Zjednoczonych. Prawie połowa dorosłych w Stanach Zjednoczonych ma jakąś formę choroby sercowo-naczyniowej. Dotyka ona ludzi w każdym wieku, płci, pochodzeniu etnicznym i na każdym poziomie społeczno-ekonomicznym. Jedna na trzy kobiety umiera z powodu chorób sercowo-naczyniowych.
Rodzaje chorób serca
Istnieje wiele różnych rodzajów chorób serca. Najczęstszym typem choroby serca w Stanach Zjednoczonych jest choroba wieńcowa (nazywana również chorobą niedokrwienną serca). Choroba wieńcowa wpływa na przepływ krwi do serca. Zmniejszony przepływ krwi może spowodować zawał serca.
Choroby zastawek serca – zastawki, które są zbyt wąskie lub nie zamykają się prawidłowo, ograniczają przepływ krwi
Kardiomiopatię – sztywny lub pogrubiały mięsień sercowy nie może pompować krwi prawidłowo
Niewydolność serca – serce nie może pompować krwi wystarczająco dobrze, aby zaspokoić potrzeby organizmu
Wrodzone wady serca – problemy z budową serca powstałe przed narodzinami uniemożliwiają jego normalne działanie
Choroba wieńcowa powstaje powoli z biegiem czasu, gdy lepka substancja zwana blaszką miażdżycową gromadzi się w tętnicach dostarczających krew do mięśnia sercowego. Blaszka zwęża lub blokuje przepływ krwi do mięśnia sercowego i może prowadzić do innych problemów z sercem, takich jak dławica piersiowa (ból w klatce piersiowej spowodowany brakiem przepływu krwi), zawał serca (gdy część mięśnia sercowego obumiera z powodu utraty przepływu krwi), niewydolność serca lub zaburzenia rytmu serca.
Choroby sercowo-naczyniowe obejmują również inne problemy dotyczące serca lub naczyń krwionośnych, takie jak zwężenie naczyń krwionośnych w sercu, innych narządach lub w całym ciele, problemy z sercem i naczyniami krwionośnymi obecne od urodzenia, zastawki serca, które nie działają prawidłowo oraz nieregularne rytmy serca.
Objawy chorób serca
Czasami choroba serca może być "cicha" i nie zostać zdiagnozowana, dopóki osoba nie doświadczy objawów zawału serca, niewydolności serca lub zaburzeń rytmu serca.
Objawy chorób sercowo-naczyniowych mogą się różnić w zależności od przyczyny. Starsi dorośli i kobiety mogą mieć bardziej subtelne objawy. Mogą jednak nadal mieć poważną chorobę sercowo-naczyniową.
Kiedy wystąpią te problemy, objawy mogą obejmować:
Zawał serca – ból lub dyskomfort w klatce piersiowej, ból górnej części pleców lub szyi, zgaga, nudności lub wymioty, skrajne zmęczenie, zawroty głowy i duszność
Niewydolność serca – duszność, zmęczenie lub obrzęk stóp, kostek, nóg, brzucha lub żył szyjnych
Objawy problemów z sercem mogą również obejmować ból w klatce piersiowej (dławicę piersiową), uczucie ucisku, ciężkości lub dyskomfortu w klatce piersiowej, czasami opisywane jako "pas wokół klatki piersiowej" lub "ciężar na klatce piersiowej", duszność, zawroty głowy lub omdlenia oraz zmęczenie lub wyczerpanie.
Objawy blokad w naczyniach krwionośnych w całym ciele mogą obejmować ból lub skurcze w nogach.
Czynniki ryzyka
Wysokie ciśnienie krwi, wysoki poziom cholesterolu we krwi i palenie tytoniu to kluczowe czynniki ryzyka chorób serca. Około połowa ludzi w Stanach Zjednoczonych (47%) ma przynajmniej jeden z tych trzech czynników ryzyka.
Kilka innych schorzeń i wyborów związanych ze stylem życia może również narażać ludzi na wyższe ryzyko chorób serca, w tym cukrzyca.
Istnieje wiele różnych czynników, które mogą zwiększyć ryzyko rozwoju choroby serca. Niektóre z tych czynników można zmienić, ale inne nie:
Wiek – ryzyko chorób serca wzrasta wraz z wiekiem
Płeć – niektóre czynniki mogą wpływać na ryzyko chorób serca inaczej u kobiet i mężczyzn
Historia rodzinna – ryzyko jest wyższe, jeśli ojciec lub brat miał chorobę serca przed ukończeniem 55. roku życia lub matka lub siostra miała chorobę serca przed ukończeniem 65. roku życia
Leczenie chorób serca
Leczenie choroby wieńcowej może pomóc w opanowaniu objawów i zmniejszeniu ryzyka dalszych problemów. Chorobę wieńcową można skutecznie leczyć poprzez połączenie zmian stylu życia, leków i w niektórych przypadkach zabiegów chirurgicznych. Przy odpowiednim leczeniu objawy choroby wieńcowej można zmniejszyć, a funkcjonowanie serca poprawić.
Leczenie chorób serca obejmuje leki, zmiany stylu życia oraz zabiegi chirurgiczne lub procedury.
Leki
Wiele różnych leków stosuje się w leczeniu choroby wieńcowej. Zazwyczaj mają one na celu obniżenie ciśnienia krwi, rozszerzenie tętnic lub zapobieganie zakrzepom krwi. Niektóre leki na serce mogą mieć działania niepożądane, więc znalezienie odpowiedniego może zająć trochę czasu. Lekarz rodzinny lub specjalista omówi z pacjentem różne opcje.
Często stosowane leki obejmują:
Leki rozrzedzające krew – mogą pomóc zmniejszyć ryzyko zawału serca poprzez rozrzedzenie krwi i zapobieganie jej krzepnięciu. Powszechne leki rozrzedzające krew obejmują aspirynę w małych dawkach, klopidogrel, rywaroksaban, tikagrelol i prasugrel
Statyny – jeśli pacjent ma wysoki poziom cholesterolu, mogą zostać przepisane statyny obniżające cholesterol. Większość osób zaczyna od atorwastatyny, ale inne statyny obejmują simwastatynę, rosuwastatynę, prawastatynę i fluwastatynę
Beta-blokery – często stosowane w leczeniu dławicy piersiowej i wysokiego ciśnienia krwi. Działają poprzez blokowanie działania określonego hormonu w organizmie, co spowalnia bicie serca
Azotany – stosowane w celu rozszerzenia naczyń krwionośnych
Zabiegi chirurgiczne i procedury
Leczenie może również obejmować różne zabiegi chirurgiczne i procedury, takie jak aterektomia, kardiowersja, pomostowanie tętnic wieńcowych, operacje zastawek serca, wszczepialny rozrusznik serca i urządzenia wspomagające mechanicznie.
Jak zapobiegać chorobom serca?
Chociaż choroby sercowo-naczyniowe pozostają główną przyczyną zgonów i niepełnosprawności w Stanach Zjednoczonych, istnieje wiele rzeczy, które można zrobić, aby zachować zdrowe serce i zmniejszyć ryzyko chorób serca.
Prowadząc zdrowy tryb życia, można pomóc utrzymać ciśnienie krwi, cholesterol i poziom cukru we krwi w normie oraz obniżyć ryzyko chorób serca i zawału serca.
Wybieraj zdrowe nawyki
Można wybrać zdrowe nawyki, aby pomóc zapobiec chorobom serca:
Wybieraj zdrowe jedzenie i napoje – jedz dużo świeżych owoców i warzyw oraz mniej przetworzonej żywności. Jedzenie dużej ilości pokarmów bogatych w tłuszcze nasycone i tłuszcze trans może przyczyniać się do chorób serca. Ograniczenie soli (sodu) w diecie może również obniżyć ciśnienie krwi. Ograniczenie cukru w diecie może obniżyć poziom cukru we krwi
Utrzymuj zdrową wagę – osoby z nadwagą lub otyłością mają wyższe ryzyko chorób serca. Nadmierna waga może powodować dodatkowe obciążenie serca i naczyń krwionośnych
Regularnie ćwicz – aktywność fizyczna może pomóc w utrzymaniu zdrowej wagi i obniżeniu ciśnienia krwi
Nie pal – jeśli palisz, rzucenie palenia może poprawić ogólny stan zdrowia i zmniejszyć ryzyko wielu innych problemów zdrowotnych
Ogranicz spożycie alkoholu – picie zbyt dużej ilości alkoholu może podnieść ciśnienie krwi
Kontroluj swoje schorzenia
Ważne jest również kontrolowanie schorzeń medycznych, aby obniżyć ryzyko chorób serca. Jeśli masz wysokie ciśnienie krwi, wysoki poziom cholesterolu lub cukrzycę, możesz podjąć kroki w celu obniżenia ryzyka chorób serca poprzez przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami i regularne wizyty u lekarza.
Życie z chorobą serca
Jeśli masz chorobę serca, bardzo ważne jest, aby dobrze się sobą opiekować. Zrozumienie swojej choroby serca i wprowadzenie zdrowych zmian stylu życia może pomóc w dbaniu o serce.
Rehabilitacja kardiologiczna
Kliniki rehabilitacji kardiologicznej są szeroko oferowane w Australii i mogą pomóc w przystosowaniu się do życia z chorobą wieńcową. Jeśli masz chorobę serca, powinieneś otrzymać ofertę programu rehabilitacji kardiologicznej opartego na ćwiczeniach.
Te programy znacznie różnią się w poszczególnych regionach, ale większość obejmuje jedno lub więcej z następujących elementów: ćwiczenia, edukację i wsparcie emocjonalne. Przed rozpoczęciem zostanie przeprowadzona ocena, aby dowiedzieć się, ile ćwiczeń możesz bezpiecznie wykonywać. Program ćwiczeń może być następnie dostosowany specjalnie do ciebie.
Przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami
Przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami może pomóc chronić serce i obniżyć ryzyko przyszłych problemów z sercem, w tym zawału serca, operacji lub procedury.
Zmiany stylu życia
Przestrzeganie zdrowego dla serca sposobu odżywiania, picie mniejszej ilości alkoholu, większa aktywność fizyczna i rzucenie palenia to ważne elementy dobrego życia z chorobą serca.
Jeśli masz chorobę serca, powinieneś mieć zdrową, zrównoważoną dietę. Zrównoważona dieta powinna obejmować dużo owoców i warzyw, posiłki oparte na produktach skrobiowych, takich jak ziemniaki, chleb, ryż lub makaron, trochę nabiału lub alternatyw dla nabiału, trochę fasoli lub roślin strączkowych, ryb, jaj, mięsa i innych źródeł białka oraz niski poziom tłuszczów nasyconych, soli i cukru.
Regularna aktywność fizyczna może również pomóc poprawić objawy i ogólny stan zdrowia.
Dbaj o zdrowie psychiczne
Jeśli czujesz się samotny, odizolowany, zaniepokojony lub przygnębiony po zdiagnozowaniu choroby serca, porozmawiaj z lekarzem i zwróć się do przyjaciół i rodziny.
Regularne wizyty kontrolne
Jeśli masz chorobę serca, bardzo ważne jest, aby regularnie konsultować się z lekarzem. Będzie on mógł sprawdzić, jak działa twoje serce i czy twoje leczenie działa.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.