Badanie leku RVU120 u pacjentów z zespołem mielodysplastycznym wysokiego ryzyka, ostrą białaczką szpikową lub zaawansowanymi guzami litymi, którzy wcześniej uczestniczyli w badaniach RVU120
Badanie skuteczności hydroksyuryny w połączeniu z lekami (fludarabina, cytarabine, idarubicyna, venetoclax) u dorosłych z nawrotem lub opornością na ostrą białaczkę szpikową
Ostra białaczka szpikowa to rzadki, ale agresywny nowotwór krwi i szpiku kostnego, który rozwija się szybko i wymaga natychmiastowego leczenia. Najczęściej dotyka osoby po 60. roku życia, choć może wystąpić również u młodszych dorosłych i dzieci.
Czym jest ostra białaczka szpikowa?
Ostra białaczka szpikowa, znana również jako ostra białaczka mieloidalna lub AML (od angielskiej nazwy Acute Myeloid Leukemia), to rodzaj nowotworu, który rozwija się w szpiku kostnym i wpływa na krew. Jest to najczęstszy typ ostrej białaczki u dorosłych.
Choroba ta rozpoczyna się, gdy młode białe krwinki zwane granulocytami lub monocytami w szpiku kostnym zaczynają się nieprawidłowo rozwijać. Szpik kostny znajduje się wewnątrz kości i jest miejscem, gdzie organizm wytwarza komórki krwi. W przypadku AML szpik kostny produkuje dużą liczbę nieprawidłowych komórek krwi.
AML zazwyczaj pojawia się, gdy pewne geny lub chromosomy ulegają mutacji, czyli zmianie. Ta szybko postępująca choroba charakteryzuje się rozrostem prymitywnych komórek macierzystych krwiotwórczych, zwanych blastami, w szpiku kostnym.
Rozrost tych nieprawidłowych komórek prowadzi do niewydolnej produkcji czerwonych krwinek i płytek krwi. W rezultacie dochodzi do stosunkowo szybkiej niewydolności szpiku kostnego w porównaniu z przewlekłymi i powolnymi białaczkami.
Szpik kostny
Krew
Typy i podtypy ostrej białaczki szpikowej
Istnieje kilka podtypów AML. Wszystkie wpływają na poziom komórek krwi, ale różne typy AML powodują różne objawy i reagują na leczenie w odmienny sposób.
Patolodzy medyczni określają podtypy AML, badając komórki nowotworowe pod mikroskopem. Sprawdzają również zmiany w chromosomach i mutacje w określonych genach, które pomagają kontrolować wzrost i funkcjonowanie komórek.
Podtypy AML obejmują:
Białaczka mieloidalna – nowotwór komórek wytwarzających neutrofile, rodzaj białych krwinek. Większość osób z AML ma ten podtyp białaczki mieloidalnej.
Ostra białaczka monocytowa (AML-M5) – nowotwór komórek wytwarzających monocyty, rodzaj białych krwinek.
Ostra białaczka megakariocytowa (AMLK) – nowotwór komórek wytwarzających czerwone krwinki lub płytki krwi.
Ostra białaczka promielocytowa (APL) – nowotwór promielocytów (niedojrzałych białych krwinek), który uniemożliwia rozwój tych komórek.
AML jest również dzielona na różne grupy (podtypy) przy użyciu klasyfikacji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Chorobę dzieli się także na grupy ryzyka w oparciu o zmiany genetyczne i inne czynniki.
Kogo dotyka ostra białaczka szpikowa?
Ostra białaczka szpikowa to rzadki nowotwór. Może dotknąć zarówno dorosłych, jak i dzieci, ale najczęściej diagnozowana jest u osób starszych. AML zazwyczaj dotyka osoby w wieku 60 lat i starsze, choć może również wpływać na młodszych dorosłych i dzieci.
Objawy ostrej białaczki szpikowej
Objawy AML mogą obejmować zmęczenie, duszność, wysoką temperaturę, częste infekcje, łatwe powstawanie siniaków lub krwawień oraz inne dolegliwości.
Do objawów i oznak AML należą:
Gorączka
Uczucie zmęczenia
Łatwe powstawanie siniaków lub krwawienie
AML rozwija się dość szybko, co oznacza, że leczenie również rozpoczyna się szybko. Może to sprawić wrażenie, że nie ma czasu na dostosowanie się lub przemyślenie sytuacji, ponieważ wszystko dzieje się tak szybko. Możesz czuć niepewność i niepokój co do przyszłości, wiedząc, że masz nowotwór.
Przyczyny i czynniki ryzyka
Nie wiemy, co powoduje większość przypadków ostrej białaczki szpikowej. Istnieją jednak pewne czynniki, które mogą zwiększać ryzyko jej rozwoju.
Palenie tytoniu, wcześniejsze leczenie chemioterapią i narażenie na promieniowanie mogą zwiększać ryzyko AML.
Diagnoza ostrej białaczki szpikowej
Większość osób zaczyna od wizyty u lekarza rodzinnego, jeśli ma objawy nowotworu krwi, takiego jak białaczka. Inne osoby mogą zgłosić się na oddział ratunkowy w zależności od objawów.
Do diagnozy AML stosuje się badania krwi i szpiku kostnego. Po zdiagnozowaniu AML wykonywane są badania, aby sprawdzić, czy nowotwór rozprzestrzenił się na inne części ciała.
Niektóre osoby decydują się na uzyskanie drugiej opinii medycznej.
Leczenie ostrej białaczki szpikowej
Ostra białaczka szpikowa to agresywny nowotwór, który nieleczony może zagrażać życiu. Nowsze metody leczenia pomagają ludziom żyć dłużej z AML.
Leczenie AML zazwyczaj rozpoczyna się kilka dni po potwierdzeniu diagnozy, ponieważ AML to agresywny nowotwór, który szybko się rozwija. Ponieważ AML to złożona choroba, zazwyczaj jest leczona przez grupę różnych specjalistów pracujących razem w zespole wielodyscyplinarnym.
Chemioterapia jest głównym sposobem leczenia ostrej białaczki szpikowej. Można również zastosować terapię celowaną i przeszczep komórek macierzystych.
Leczenie AML często dzieli się na fazy:
Indukcja to pierwszy etap leczenia. Obejmuje intensywną chemioterapię. Celem indukcji jest zabicie jak największej liczby komórek białaczkowych we krwi i szpiku kostnym oraz leczenie wszelkich objawów, które mogą występować. Zazwyczaj podawana jest kombinacja dwóch lub więcej leków chemioterapeutycznych. Leczenie będzie prowadzone w szpitalu lub wyspecjalizowanym ośrodku, ponieważ będziesz potrzebować bardzo ścisłego nadzoru medycznego i pielęgniarskiego.
Konsolidacja to drugi etap leczenia. Może być również nazywana terapią po remisji. Celem konsolidacji jest zapobieganie powrotowi nowotworu poprzez zabicie wszelkich pozostałych komórek białaczkowych.
Etap indukcji leczenia nie zawsze jest skuteczny i czasami musi być powtórzony, zanim może rozpocząć się konsolidacja.
Opcje leczenia różnią się w zależności od czynników specyficznych dla pacjenta, a przeszczep komórek macierzystych krwiotwórczych pozostaje jedyną terapią leczniczą. Chociaż podawanie wielolekowej chemioterapii indukcyjnej może osiągnąć całkowitą remisję, allogeniczny przeszczep komórek macierzystych jest jedyną ustaloną terapią leczniczą.
Jeśli uważa się, że masz wysokie ryzyko wystąpienia powikłań związanych z leczeniem AML (na przykład, jeśli masz ponad 75 lat lub masz inną chorobę podstawową), może być prowadzona mniej intensywna chemioterapia.
Twoi lekarze będą cię uważnie obserwować i w razie potrzeby zasugerują inne metody leczenia.
Skutki uboczne intensywnej chemioterapii w AML są częste. Mogą obejmować:
Nudności lub wymioty
Łatwe powstawanie siniaków lub krwawienie
Biegunkę
Utratę apetytu
Bolesne usta i owrzodzenia w jamie ustnej (zapalenie błony śluzowej)
Zmęczenie
Wysypki skórne
Wypadanie włosów
Niepłodność – może być tymczasowa lub trwała
Większość skutków ubocznych powinna ustąpić po zakończeniu leczenia.
Życie z ostrą białaczką szpikową
Uzyskanie wsparcia praktycznego i emocjonalnego może pomóc w radzeniu sobie z diagnozą ostrej białaczki szpikowej. Każdy radzi sobie z diagnozą AML na swój sposób. Istnieją rzeczy, które możesz zrobić, aby sobie pomóc, a także inni mogą cię wspierać.
Zdiagnozowanie nowotworu może być przytłaczające. Pomoc i wsparcie są dostępne, w tym rzeczy, które możesz zrobić, osoby, które mogą pomóc, oraz sposoby radzenia sobie.
Możesz mieć wiele różnych uczuć, gdy dowiesz się, że masz nowotwór. Na początku możesz odczuwać szereg silnych emocji, takich jak szok, smutek i trudności w przyswojeniu czegokolwiek innego, co ci się mówi. Inne emocje obejmują uczucie:
Odrętwienia
Strachu i niepewności
Zagubienia
Złości i urazy
Winy
Smutku
Możesz mieć niektóre lub wszystkie te uczucia. Lub możesz czuć się zupełnie inaczej. Możesz odczuwać je kilka naraz lub wszystkie razem, co sprawia, że czujesz się wyczerpany. Każdy reaguje na swój sposób.
Nie ma ustalonego sposobu radzenia sobie z tymi informacjami, ale doświadczanie różnych uczuć jest naturalną częścią procesu godzenia się z faktem posiadania nowotworu. Te uczucia prawdopodobnie będą pojawiać się i znikać, niektóre mogą nawet pojawić się, gdy się tego nie spodziewasz.
Odżywianie organizmu przystosowanymi posiłkami podczas leczenia AML może pomóc w radzeniu sobie ze zmianami apetytu i potrzeb żywieniowych, wspierając jednocześnie zarówno siłę fizyczną, jak i komfort emocjonalny. Angażowanie się w umiarkowane aktywności fizyczne, takie jak ogrodnictwo lub krótkie spacery, może pomóc w złagodzeniu zmęczenia i poprawie samopoczucia podczas leczenia.
Pożywne potrawy mogą sprawić, że poczujesz się silniejszy i zdrowszy oraz przyspieszyć powrót do zdrowia. Idealna dieta dla AML zawiera wszystkie te składniki odżywcze:
Białko, które pomaga organizmowi się leczyć i wzmacnia układ odpornościowy. Uzyskaj je ze źródeł takich jak ryby, drób, jajka, fasola, groch, soja i chude czerwone mięso.
Węglowodany do energii. Węglowodany złożone – takie jak pełne ziarna, warzywa i fasola – są najzdrowszymi źródłami.
"Dobre" tłuszcze, które pomagają wykorzystywać energię i przenosić niektóre witaminy po organizmie. Dobre źródła to olej roślinny (oliwa z oliwek, rzepakowy, słonecznikowy) i awokado.
Staraj się ograniczać lub unikać niezdrowych produktów, takich jak słodycze, tłuste mięso i słone przekąski. Pij także dużo płynów, aby nie dopuścić do odwodnienia, zwłaszcza jeśli masz wymioty lub biegunkę.
Po intensywnym leczeniu, takim jak przeszczep komórek macierzystych lub szpiku kostnego, powrót do zdrowia zajmuje dużo czasu.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.