W skrócie

Przewlekła niewydolność lewej komory to stan, w którym lewa strona serca traci zdolność do prawidłowego pompowania krwi, przez co narządy nie otrzymują wystarczającej ilości tlenu. Stan ten może prowadzić do poważnych powikłań, jednak odpowiednie leczenie i dbałość o siebie mogą pomóc w kontrolowaniu objawów przez wiele lat.

Czym jest przewlekła niewydolność lewej komory

Przewlekła niewydolność lewej komory to długotrwały stan, w którym lewa strona serca nie funkcjonuje prawidłowo. Oznacza to, że serce traci zdolność do efektywnego pompowania krwi do całego organizmu. Gdy tak się dzieje, narządy, mięśnie i tkanki nie otrzymują wystarczającej ilości tlenu potrzebnego do normalnego funkcjonowania.

Należy zrozumieć, że niewydolność serca nie oznacza, że serce przestało pracować. Oznacza to raczej, że serce potrzebuje wsparcia, aby działać lepiej. Stan ten najczęściej występuje u osób starszych i z czasem zwykle stopniowo się pogarsza.

Przewlekła niewydolność lewej komory jest stanem przewlekłym, który zazwyczaj nie może być wyleczony, ale objawy często mogą być kontrolowane przez wiele lat.

Rodzaje niewydolności lewej komory

Istnieją różne typy niewydolności lewej komory, które różnią się tym, jak dokładnie serce jest osłabione. Rozróżnienie tych typów jest ważne, ponieważ wpływa na sposób leczenia.

Skurczowa niewydolność serca występuje, gdy dolna komora pompująca serca, zwana lewą komorą, jest zbyt słaba, aby wypompować krew do organizmu. Stan ten jest również znany jako niewydolność serca z obniżoną frakcją wyrzutową (czyli procentem krwi wypychanej z serca przy każdym skurczu). W tym przypadku frakcja wyrzutowa jest mniejsza niż 40 procent.

Rozkurczowa niewydolność serca występuje, gdy lewa komora jest sztywna i nie może się odpowiednio rozluźnić, co utrudnia jej napełnienie się krwią. Ten stan jest również nazywany niewydolnością serca z zachowaną frakcją wyrzutową, gdzie frakcja wyrzutowa wynosi ponad 50 procent.

Istnieje również niewydolność serca z pośrednią frakcją wyrzutową, gdzie ten wskaźnik mieści się między 41 a 49 procentami.

Jak działa lewa i prawa strona serca

Aby lepiej zrozumieć niewydolność lewej komory, warto wiedzieć, jak dwie strony serca działają w różny sposób, pompując krew.

Lewa strona serca odbiera bogatą w tlen krew z płuc i dostarcza ją do reszty organizmu. Tlen pomaga narządom, mięśniom i innym tkankom wykonywać ich pracę.

Prawa strona serca odbiera ubogą w tlen krew z organizmu i dostarcza ją do płuc. Tam uwalniany jest dwutlenek węgla, a organizm pobiera więcej tlenu.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Przewlekła niewydolność lewej komory jest często wynikiem kilku problemów wpływających na serce jednocześnie. Najczęstszymi przyczynami tego stanu są choroba wieńcowa (czyli zwężenie tętnic dostarczających krew do serca) i wysokie ciśnienie krwi.

Wysokie ciśnienie krwi może sprawić, że lewa strona serca musi pracować ciężej i może się powiększyć, prowadząc do niewydolności z zachowaną frakcją wyrzutową. Może również zwiększyć ryzyko rozwoju choroby wieńcowej, która może prowadzić do niewydolności z obniżoną frakcją wyrzutową.

Niewydolność lewej komory może również wystąpić u osób z następującymi schorzeniami:

Zawał serca
Choroba zastawek serca
Nieprawidłowe rytmy serca
Choroby naciekowe, takie jak amyloidoza i sarkoidoza

Inne czynniki ryzyka rozwoju niewydolności lewej komory obejmują:

Cukrzyca
Otyłość
Bezdech senny
Starszy wiek
Palenie tytoniu
Prowadzenie siedzącego trybu życia
Niektóre leczenie chemioterapeutyczne raka
Toksyny dla serca, takie jak niektóre leki i napoje energetyczne

Wiele z tych przyczyn można zapobiegać, dlatego niezwykle ważne jest zarządzanie tymi czynnikami ryzyka, aby pomóc w zapobieganiu niewydolności serca.

Objawy

Główne objawy przewlekłej niewydolności lewej komory obejmują:

Duszność po aktywności lub w spoczynku
Uczucie zmęczenia przez większość czasu i trudności podczas ćwiczeń
Uczucie zawrotów głowy lub omdlenia
Obrzęk kostek i nóg
Budzenie się w nocy z dusznością
Ból w klatce piersiowej
Kołatanie serca
Przyrost masy ciała
Potrzeba oddawania moczu podczas odpoczynku w nocy
Suchy, męczący kaszel
Uczucie pełności (wzdęcia) lub twardego brzucha

Niektóre osoby doświadczają również innych objawów, takich jak uporczywy kaszel, szybkie bicie serca i zawroty głowy.

Objawy mogą rozwijać się szybko (ostra niewydolność serca) lub stopniowo w ciągu tygodni lub miesięcy (przewlekła niewydolność serca).

Ważne jest, aby skontaktować się z lekarzem, jeśli doświadczasz uporczywych lub stopniowo pogarszających się objawów niewydolności serca. Należy natychmiast wezwać karetkę pogotowia lub udać się do najbliższego oddziału ratunkowego, jeśli masz nagłe lub bardzo ciężkie objawy.

Badania diagnostyczne

Wiele badań może być wykorzystanych do sprawdzenia, jak dobrze działa twoje serce.

Badania krwi mogą pomóc w ocenie funkcji serca i wykryciu substancji wskazujących na niewydolność serca.

Elektrokardiogram (EKG) to badanie, które rejestruje aktywność elektryczną serca i może wykryć nieprawidłowości w rytmie lub strukturze serca.

Echokardiografia to badanie obrazowe wykorzystujące fale dźwiękowe do tworzenia obrazów serca. Pozwala lekarzom zobaczyć, jak serce pompuje i czy są jakiekolwiek problemy ze strukturą lub zastawkami.

Zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej może pokazać, czy serce jest powiększone lub czy w płucach gromadzi się płyn.

Inne badania mogą obejmować tomografię komputerową, rezonans magnetyczny, badania nuklearne oraz cewnikowanie i angiografię w celu bardziej szczegółowej oceny serca i naczyń krwionośnych.

Leczenie

Leczenie przewlekłej niewydolności lewej komory zazwyczaj ma na celu kontrolowanie objawów tak długo, jak to możliwe, i spowolnienie postępu choroby.

Sposób leczenia będzie zależał od tego, co powoduje niewydolność serca. Często wymagana jest kombinacja różnych rodzajów leczenia, które zazwyczaj trzeba kontynuować przez resztę życia.

Główne metody leczenia obejmują:

Zmiany w zdrowym stylu życia
Leki
Urządzenia wszczepiane w klatkę piersiową w celu kontrolowania rytmu serca
Chirurgia

Leki stosowane w leczeniu

Większość osób z niewydolnością lewej komory jest leczonych lekami. Często trzeba przyjmować 2 lub 3 różne leki.

Główne leki stosowane w niewydolności serca obejmują:

Inhibitory ACE – rozluźniają i otwierają naczynia krwionośne, ułatwiając sercu pompowanie krwi
Antagoniści receptora angiotensyny II (ARB) – działają podobnie do inhibitorów ACE
Beta-blokery – spowalniają bicie serca i zmniejszają obciążenie serca
Antagoniści receptora mineralokortykoidowego – pomagają organizmowi pozbyć się nadmiaru soli i wody
Leki moczopędne – pomagają organizmowi pozbyć się nadmiaru płynów, co zmniejsza obrzęk
Inhibitory SGLT2 – pomagają organizmowi wydalać glukozę i sód przez mocz

Może być konieczne wypróbowanie kilku różnych leków, zanim znajdziesz kombinację, która kontroluje objawy, ale nie powoduje nieprzyjemnych działań niepożądanych.

Urządzenia i procedury chirurgiczne

W niektórych przypadkach mogą być potrzebne urządzenia wszczepiane w klatkę piersiową lub procedury chirurgiczne. Mogą one obejmować wszczepialny kardiowerter-defibrylator, wszczepy do resynchronizacji serca, procedury rewaskularyzacji, operacje zastawkowe lub w ciężkich przypadkach przeszczep serca.

Zmiany stylu życia

Prowadzenie zdrowego stylu życia, w tym zdrowe odżywianie, ćwiczenia i niepalenie, może pomóc w łagodzeniu objawów i zmniejszeniu ryzyka poważnego zachorowania.

Zdrowa dieta

Zrównoważona dieta może pomóc poprawić objawy i ogólny stan zdrowia. Powinna obejmować:

Dużo owoców i warzyw – staraj się jeść co najmniej 5 porcji dziennie
Posiłki oparte na produktach skrobiowych, takich jak ziemniaki, chleb, ryż lub makaron
Produkty mleczne lub ich zamienniki
Rośliny strączkowe, ryby, jajka, mięso i inne źródła białka
Niski poziom nasyconych tłuszczów, soli i cukru

Możesz również otrzymać poradę dotyczącą zmian w diecie, które mogą szczególnie pomóc w niewydolności serca, takich jak ograniczenie ilości spożywanego sodu. Lekarz może powiedzieć, ile sodu jest dla ciebie odpowiednie. Przykładowo może to być mniej niż 3000 miligramów dziennie.

Niektóre osoby z niewydolnością serca mogą również potrzebować ograniczyć ilość płynów wypijanych każdego dnia. Lekarz poinformuje cię, czy musisz ograniczyć płyny.

Regularne ćwiczenia

Regularna aktywność fizyczna może również pomóc poprawić objawy i ogólny stan zdrowia. Jeśli masz niewydolność serca, powinieneś otrzymać ofertę programu rehabilitacji kardiologicznej opartego na ćwiczeniach.

Nie należy rozpoczynać ćwiczeń, dopóki nie porozmawiasz z lekarzem. Razem możecie stworzyć program ćwiczeń, który jest przyjemny i bezpieczny dla ciebie.

Rzucenie palenia i ograniczenie alkoholu

Jeśli palisz, rzucenie palenia może poprawić twój ogólny stan zdrowia i zmniejszyć ryzyko wielu innych problemów zdrowotnych.

Zwykle możesz nadal pić alkohol, jeśli masz niewydolność serca, ale zaleca się nieprzekraczanie zalecanych limitów, czyli nie więcej niż 14 jednostek alkoholu tygodniowo. Jeśli niewydolność serca jest bezpośrednio związana z piciem alkoholu, możesz zostać poinformowany o całkowitym zaprzestaniu.

Szczepienia

Niewydolność serca może znacznie obciążyć organizm i sprawić, że jesteś bardziej podatny na infekcje. Każda osoba z niewydolnością serca powinna otrzymać roczne szczepienie przeciwko grypie i jednorazowe szczepienie przeciwko pneumokokom.

Codzienna opieka nad sobą

Opieka nad sobą oznacza dbanie o swoje zdrowie poprzez wykonywanie pewnych czynności każdego dnia. Jest to wiedza o tym, na jakie objawy zwracać uwagę, abyś mógł uniknąć pogorszenia. Gdy praktykuljesz dobrą opiekę nad sobą, wiesz, kiedy nadszedł czas, aby zadzwonić do lekarza.

Pięć najważniejszych wskazówek dotyczących codziennej opieki nad sobą

Przyjmuj leki zgodnie z zaleceniami. Daje im to najlepszą szansę na pomoc.

Waż się codziennie. Pomaga to obserwować oznaki pogorszenia. Przyrost masy ciała może być oznaką, że twój organizm zatrzymuje zbyt dużo płynów. Waż się o tej samej porze każdego dnia, używając tej samej wagi, na twardej, płaskiej powierzchni. Najlepszy czas to rano, po skorzystaniu z toalety i przed zjedzeniem lub wypiciu czegokolwiek.

Prowadź codzienny zapis swoich objawów. Sprawdzanie objawów pomaga zobaczyć, jakie objawy są dla ciebie normalne i czy się zmieniają lub pogarszają.

Ogranicz sód. Pomaga to zapobiec gromadzeniu się płynów i może pomóc ci poczuć się lepiej.

Staraj się regularnie ćwiczyć. Po rozmowie z lekarzem możecie wspólnie stworzyć program ćwiczeń, który jest przyjemny i bezpieczny dla ciebie.

Kiedy zadzwonić do lekarza

Spróbuj zapoznać się z oznakami, które oznaczają, że twoja niewydolność serca się pogarsza. Zadzwoń do lekarza lub linii porad pielęgniarskich, jeśli:

Masz nagły przyrost masy ciała, taki jak więcej niż 1 do 1,3 kilograma w ciągu dnia lub dwóch, lub 2,3 kilograma w ciągu tygodnia
Twoje objawy się pogarszają, takie jak nasilona duszność lub obrzęk
Masz nowe objawy

Jest to stan awaryjny – natychmiast wezwij karetkę, jeśli masz ciężką duszność lub ból w klatce piersiowej.

Plan opieki

Jeśli masz niewydolność serca, ty i wszyscy zaangażowani w twoją opiekę powinniście otrzymać plan opieki. Powinien on obejmować plany zarządzania niewydolnością serca, objawy, na które należy zwracać uwagę, oraz szczegóły dotyczące kontaktu z zespołem opiekującym się tobą.

Plan opieki powinien być przeglądany co najmniej co 6 miesięcy przez twojego lekarza.

Przewlekła niewydolność lewej komory

Badania kliniczne: Przewlekła niewydolność lewej komory