Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego to zakażenie gruczołu krokowego wywołane przez bakterie, które może pojawić się nagle lub rozwijać się stopniowo. Powoduje ból w okolicy miednicy oraz problemy z oddawaniem moczu, a w przypadku ostrej postaci wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej.
Czym jest bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego
Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego to zakażenie gruczołu krokowego wywołane przez bakterie. Gruczoł krokowy to mały narząd znajdujący się tuż poniżej pęcherza moczowego, przed odbytnicą. Przez jego środek przebiega cewka moczowa – rurka, która odprowadza mocz i nasienie z organizmu.
Gdy dochodzi do zakażenia bakteryjnego, tkanka gruczołu krokowego i okolicznych struktur staje się opuchnięta, bolesna i podrażniona. Bakteryjne zapalenie stanowi około 10% wszystkich przypadków zapalenia gruczołu krokowego.
Gruczoł krokowy
Pęcherz moczowy
Cewka moczowa
Odbytnica
Rodzaje bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego
Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego występuje w dwóch głównych postaciach, które różnią się przebiegiem i nasileniem objawów.
Ostre bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego pojawia się nagle i jest wywołane przez zakażenie bakteryjne. Objawy obejmują gorączkę i dreszcze. Pacjenci doświadczają bolesnego i częstego oddawania moczu lub mają trudności z oddaniem moczu. Ostre zapalenie wymaga leczenia medycznego antybiotykami. Słowo "ostre" oznacza, że schorzenie pojawia się nagle.
Przewlekłe bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego również jest wywołane przez bakterie. Objawy mogą narastać stopniowo i leczenie może trwać dłużej. W przeciwieństwie do ostrego zapalenia, postać przewlekła zwykle nie powoduje gorączki i dreszczów. Pacjenci nadal odczuwają ból podczas oddawania moczu i trudności z oddaniem moczu. Po epizodzie ostrego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego u około 5% pacjentów może rozwinąć się postać przewlekła.
Przyczyny i czynniki ryzyka
Każda bakteria, która może wywołać zakażenie układu moczowego, może również spowodować ostre bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego.
Zakażenia przenoszone drogą płciową mogą być przyczyną zapalenia gruczołu krokowego. Należą do nich chlamydia i rzeżączka. Zakażenia przenoszone drogą płciową częściej występują w przypadku niektórych praktyk seksualnych, takich jak stosunek analny bez zabezpieczenia, oraz u osób mających wielu partnerów seksualnych.
U mężczyzn powyżej 35 roku życia Escherichia coli (paleczka okrężnicy) i inne powszechne bakterie najczęściej wywołują zapalenie gruczołu krokowego. Ten typ zapalenia może rozpocząć się w najądrzu – małej rurce znajdującej się na szczycie jąder – lub w cewce moczowej.
Ostre zapalenie gruczołu krokowego może być również spowodowane problemami z cewką moczową lub gruczołem krokowym, takimi jak zablokowanie przepływu moczu z pęcherza lub niemożność cofnięcia napletka penisa. Uraz obszaru między mosznąjkiem a odbytnicą może także prowadzić do zapalenia.
Większość przypadków ostrego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego pochodzi ze środowiska (zakażenie pozaszpitalne), ale niektóre występują po zabiegach przezprzewodowych, takich jak cewnikowanie pęcherza moczowego i cystoskopia, lub po przezodbytniczej biopsji gruczołu krokowego.
Mężczyźni po 50. roku życia z powiększonym gruczołem krokowym mają większe ryzyko zapalenia gruczołu krokowego. Gruczoł krokowy może zostać zablokowany, co ułatwia namnażanie się bakterii.
Przewlekłe bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego najczęściej jest spowodowane przez Escherichia coli lub inne bakterie z grupy Enterobacteriaceae i zazwyczaj dotyka mężczyzn w wieku od 36 do 50 lat.
Objawy
Objawy mogą rozpocząć się szybko i mogą obejmować dreszcze, gorączkę, zaczerwienienie skóry, tkliwość dolnej części brzucha oraz ogólne bóle ciała.
Objawy związane z układem moczowym obejmują krew w moczu lub nasieniu, pieczenie lub ból podczas oddawania moczu, trudności z rozpoczęciem oddawania moczu, zmniejszony strumień moczu, częste parcie na mocz (szczególnie w nocy), bolesne oddawanie moczu, niezdolność do całkowitego opróżnienia pęcherza oraz bolesne wydalanie.
Inne objawy mogą obejmować ból w okolicy brzucha, okolicy pachwinowej lub dolnej części pleców, ból między mosznąjkiem a odbytnicą oraz ból lub dyskomfort prącia lub jąder.
Objawy przewlekłego zapalenia gruczołu krokowego są podobne, ale nie tak nasilone. Często rozpoczynają się bardziej stopniowo. Niektórzy pacjenci nie mają żadnych objawów między epizodami zapalenia.
Pacjenci mogą zgłaszać się z historią nawracających zakażeń układu moczowego, które mogą być epizodyczne lub uporczywe. Zakażenia zazwyczaj nie wiążą się z objawami ogólnoustrojowymi. Mogą również występować inne objawy podrażnienia lub niedrożności układu moczowego.
Rozpoznanie
Badanie fizykalne powinno obejmować badanie brzucha, narządów płciowych i badanie przez odbyt, aby ocenić, czy gruczoł krokowy jest bolesny, powiększony lub miękki. Rozpoznanie opiera się głównie na wywiadzie i badaniu fizykalnym, ale może być wspomagane przez badanie moczu.
Posiew moczu powinien być wykonany u wszystkich pacjentów z podejrzeniem ostrego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego, aby określić odpowiedzialne bakterie i ich wzór wrażliwości na antybiotyki. Dodatkowe badania laboratoryjne mogą być wykonane w zależności od czynników ryzyka i nasilenia choroby. Badania obrazowe zazwyczaj nie są konieczne.
Głównym kryterium diagnostycznym przewlekłego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego są pozytywne hodowle bakteryjne płynu gruczołu krokowego. Dodatkowo płyn gruczołu krokowego często wykazuje podwyższoną liczbę białych krwinek, co oznacza zapalenie gruczołu krokowego, ale nie jest specyficzne dla postaci bakteryjnej.
Do lokalizacji zakażenia układu moczowego czteropróbkowy test jest nadal uważany za standard diagnostyczny, ale jest uciążliwy i ma niewielkie zastosowanie w codziennej praktyce klinicznej.
Leczenie
Większość pacjentów może być leczonych ambulatoryjnie za pomocą doustnych antybiotyków i środków wspomagających. Hospitalizacja i podawanie antybiotyków dożylnie o szerokim spektrum działania powinny być rozważone u pacjentów, którzy są ciężko chorzy, nie mogą samodzielnie oddać moczu, nie tolerują przyjmowania leków doustnie lub mają czynniki ryzyka oporności na antybiotyki.
Typowe schematy antybiotykowe obejmują ceftriakson z doksycykliną, ciprofloksacynę oraz piperacylinę z tazobaktamem.
Osoby z ostrym bakteryjnym zapaleniem gruczołu krokowego, które są ciężko chore, mają objawy posocznicy, nie mogą samodzielnie oddać moczu lub nie tolerują przyjmowania leków doustnie, lub mają czynniki ryzyka oporności na antybiotyki, wymagają hospitalizacji w celu podania antybiotyków pozajelitowych i opieki wspomagającej. Antybiotykoterapia początkowo powinna obejmować leki bakteriobójcze podawane pozajelitowo, takie jak fluorochinolony, aminoglikozydy z lub bez pochodnych penicyliny oraz cefalosporyny trzeciej generacji.
W przewlekłym bakteryjnym zapaleniu gruczołu krokowego leczenie obejmuje długotrwałe stosowanie antybiotyku, który odpowiednio przenika do gruczołu krokowego, jeśli posiew moczu wskazuje na wrażliwość bakterii. Jeśli terapia antybiotykowa trwająca od czterech do sześciu tygodni jest skuteczna, ale objawy nawracają, może zostać przepisany kolejny kurs, być może w połączeniu z lekami alfa-adrenolitycznymi lub nieopioidowymi środkami przeciwbólowymi.
Masaż gruczołu krokowego powinien być unikany u pacjentów z podejrzeniem ostrego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego.
Ryzyko szpitalnego bakteryjnego zapalenia gruczołu krokowego może być zmniejszone przez stosowanie antybiotyków, takich jak ciprofloksacyna, przed przezodbytniczą biopsją gruczołu krokowego.
Opieka domowa i zalecenia
Jeśli lekarz przepisał antybiotyki, należy je przyjmować zgodnie z zaleceniami. Nie należy przerywać ich przyjmowania tylko dlatego, że samopoczucie się poprawiło. Należy przyjąć pełny kurs antybiotyków.
Można przyjmować dostępne bez recepty leki przeciwbólowe, takie jak paracetamol, ibuprofen lub naproksen. Należy bezpiecznie stosować leki i przeczytać oraz przestrzegać wszystkich instrukcji na etykiecie.
Ciepłe kąpiele mogą pomóc złagodzić ból. Forsowanie podczas wypróżniania może być bolesne, gdy gruczoł krokowy jest zapalony. Należy unikać zaparć. Zaleca się włączenie do codziennej diety owoców, warzyw, fasoli i produktów pełnoziarnistych, które są bogate w błonnik.
Należy pić dużo płynów. W przypadku chorób nerek, serca lub wątroby oraz konieczności ograniczenia płynów, należy skonsultować się z lekarzem przed zwiększeniem ilości wypijanych płynów.
Można przyjmować suplement błonnika, taki jak Benefibre lub Metamucil, codziennie w razie potrzeby. Należy przeczytać i przestrzegać wszystkich instrukcji na etykiecie. Zaleca się zaplanowanie codziennie czasu na wypróżnienie. Posiadanie codziennej rutyny może pomóc. Należy poświęcić wystarczająco dużo czasu i nie forsować podczas wypróżnienia.
Należy unikać alkoholu, kofeiny oraz pikantnych lub kwaśnych potraw, szczególnie jeśli nasilają objawy. Do kwaśnych produktów należą produkty na bazie pomidorów oraz soki cytrusowe.
Należy skontaktować się z lekarzem lub linią porad pielęgniarskich natychmiast lub zasięgnąć natychmiastowej pomocy medycznej w przypadku wystąpienia objawów zakażenia układu moczowego, takich jak ból lub pieczenie podczas oddawania moczu, częste parcie na mocz bez możliwości oddania moczu, gorączka, dreszcze, nudności lub wymioty, ból w boku lub w dolnej części pleców, mocz czerwonawy lub ciemniejszy niż zwykle, lub jeśli objawy się nie poprawiają.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Belgia
