Badanie fazy III oceniające RMC-9805 w połączeniu z chemioterapią jako leczenie pierwszej linii u pacjentów z przerzutowym rakiem trzustki z mutacją KRAS G12D
Badanie oceniające skuteczność leku ASP3082 u pacjentów z przerzutowym lub miejscowo zaawansowanym niedrobnokomórkowym rakiem płuca i rakiem przewodowym trzustki
Gruczolakorak trzustki to jedna z najpoważniejszych chorób nowotworowych, która wymaga kompleksowego podejścia terapeutycznego. Leczenie tej choroby zależy od wielu czynników, w tym stadium zaawansowania nowotworu, ogólnego stanu zdrowia pacjenta oraz możliwości przeprowadzenia operacji. Współczesna medycyna oferuje zarówno standardowe metody leczenia zatwierdzone przez towarzystwa medyczne, jak i innowacyjne terapie badane w ramach badań klinicznych, które mogą przynieść nadzieję pacjentom.
Najważniejsze informacje
check_circleGruczolakorak trzustki stanowi ponad 90% nowotworów trzustki i jest jednym z najbardziej śmiertelnych typów raka[4].
check_circleTylko 15-20% pacjentów kwalifikuje się do operacji w momencie diagnozy ze względu na późne wykrycie choroby[2].
check_circleProtokół chemioterapii FOLFIRINOX, łączący cztery leki, wykazuje skuteczność w wydłużaniu przeżycia pacjentów po operacji[9].
check_circleBadania kliniczne testują rewolucyjne podejścia terapeutyczne, w tym inhibitory KRAS, immunoterapię i personalizowane szczepionki mRNA[11].
check_circleTestowanie genetyczne i biomarkerowe nowotworu powinno być wykonane u wszystkich pacjentów jak najszybciej po diagnozie[4].
check_circleOpieka wspomagająca, w tym kontrola bólu i wsparcie żywieniowe, znacząco poprawia jakość życia pacjentów z zaawansowaną chorobą[19].
check_circleUtrzymanie aktywności fizycznej i zdrowej diety może pomóc zmniejszyć zmęczenie i poprawić samopoczucie podczas leczenia[18].
check_circleNowe techniki leczenia, takie jak radioterapia stereotaktyczna i blokada splotu trzewnego, oferują lepszą kontrolę objawów[14].
Jak leczy się gruczolakoraka trzustki – wprowadzenie do terapii
Leczenie gruczolakoraka trzustki skupia się na kilku głównych celach, które różnią się w zależności od stadium choroby. Podstawowym celem jest kontrola objawów, spowolnienie postępu choroby oraz poprawa jakości życia pacjenta. W przypadkach, gdy jest to możliwe, lekarze starają się całkowicie usunąć guz, co daje największe szanse na przedłużenie życia. Niestety, ze względu na późne wykrywanie choroby, większość pacjentów w momencie diagnozy nie kwalifikuje się do zabiegu operacyjnego.
Wybór metody leczenia zależy przede wszystkim od stadium zaawansowania nowotworu oraz ogólnego stanu zdrowia chorego. Trzustka to gruczoł znajdujący się za żołądkiem, który pełni kluczowe funkcje w trawieniu i regulacji poziomu cukru we krwi. Gdy dochodzi do rozwoju nowotworu w tym narządzie, może on przerzutować do okolicznych tkanek, naczyń krwionośnych czy węzłów chłonnych. Dlatego onkolodzy dokładnie oceniają, czy guz można chirurgicznie usunąć (nowotwór resekcyjny), czy też rozlał się on już na sąsiednie struktury (nowotwór nieresekcyjny).
Standardowe leczenie zatwierdzone przez towarzystwa naukowe obejmuje operację chirurgiczną, chemioterapię oraz radioterapię w różnych konfiguracjach. Równocześnie prowadzone są intensywne badania nad nowymi terapiami, które mogą poprawić rokowania pacjentów. Badania kliniczne testują innowacyjne leki, w tym terapie celowane, immunoterapię oraz nowe kombinacje chemioterapeutyków. Warto zaznaczyć, że udział w badaniu klinicznym może dać pacjentowi dostęp do najnowszych metod leczenia, które nie są jeszcze powszechnie dostępne.
Standardowe metody leczenia gruczolakoraka trzustki
Standardowe leczenie gruczolakoraka trzustki opiera się na trzech głównych filarach: chirurgii, chemioterapii oraz radioterapii. Wybór konkretnej metody lub ich kombinacji zależy od tego, na ile zaawansowany jest nowotwór w momencie diagnozy oraz od ogólnego stanu pacjenta.
Leczenie chirurgiczne
Operacja chirurgiczna jest jedyną metodą, która daje szansę na całkowite wyleczenie gruczolakoraka trzustki. Jednak tylko około 15-20% pacjentów kwalifikuje się do zabiegu w momencie diagnozy, ponieważ u większości chorych rak został już wykryty w stadium zaawansowanym. Najczęściej wykonywanym zabiegiem jest pancreaticoduodenectomia, znana również jako operacja Whipple'a. Podczas tego skomplikowanego zabiegu chirurg usuwa głowę trzustki, część dwunastnicy, pęcherzyk żółciowy oraz czasem część żołądka.
W przypadku gdy guz znajduje się w ogonie lub trzonie trzustki, wykonuje się dystalną resekcję trzustki, która często obejmuje również usunięcie śledziony. Operacja całkowitego usunięcia trzustki (pankreatektomia całkowita) jest stosowana rzadziej, tylko w szczególnych przypadkach, gdy guz zajmuje cały narząd. Po takim zabiegu pacjent musi na stałe przyjmować insulinę oraz enzymy trzustkowe, ponieważ organizm traci zdolność do naturalnej regulacji poziomu cukru i trawienia.
Decyzja o możliwości przeprowadzenia operacji zależy od kilku kluczowych czynników. Chirurdzy oceniają, czy guz nacieka główne naczynia krwionośne, takie jak żyła wrotna czy tętnica krezkowa górna. Jeśli naciek jest znaczny, operacja może nie być możliwa lub wiązać się z bardzo wysokim ryzykiem. Dlatego przed zabiegiem pacjenci przechodzą szczegółowe badania obrazowe, w tym tomografię komputerową i czasem rezonans magnetyczny, które pozwalają dokładnie określić rozmiar i umiejscowienie guza.
Chemioterapia
Chemioterapia odgrywa kluczową rolę w leczeniu gruczolakoraka trzustki i może być stosowana na różnych etapach choroby. W przypadku pacjentów, którzy przeszli operację usunięcia guza, chemioterapia adiuwantowa (pooperacyjna) jest standardem postępowania. Jej celem jest zniszczenie mikroskopijnych komórek nowotworowych, które mogły pozostać w organizmie po zabiegu, co zmniejsza ryzyko nawrotu choroby.
Najbardziej powszechnie stosowanym schematem chemioterapii adiuwantowej jest połączenie kilku leków. Protokół FOLFIRINOX obejmuje cztery substancje czynne: oksaliplatynę, irynotekan, leukoworynę i 5-fluorouracyl (5-FU). Ten intensywny schemat wykazał się skutecznością w wydłużaniu czasu przeżycia u pacjentów po operacji. Alternatywnie stosuje się gemcytabinę, często w połączeniu z kapecytabiną. Gemcytabina to lek, który zakłóca proces namnażania się komórek nowotworowych poprzez wbudowywanie się w ich DNA.
U pacjentów z nowotworem nieresekcyjnym lub przerzutowym chemioterapia stanowi główną metodę leczenia. Ma ona na celu spowolnienie wzrostu guza, zmniejszenie objawów oraz przedłużenie życia. Czas trwania chemioterapii jest ustalany indywidualnie i zależy od odpowiedzi organizmu na leczenie oraz tolerancji działań niepożądanych. Typowo terapia trwa kilka miesięcy, z okresowymi przerwami ocenianymi przez lekarza prowadzącego.
Radioterapia
Radioterapia wykorzystuje wysokoenergetyczne promieniowanie do niszczenia komórek nowotworowych. W leczeniu gruczolakoraka trzustki jest stosowana zarówno jako element leczenia uzupełniającego po operacji, jak i w terapii miejscowo zaawansowanego nowotworu nienadającego się do usunięcia chirurgicznego. Często radioterapię łączy się z chemioterapią (tzw. chemoradioterapia), co może zwiększyć skuteczność leczenia.
Nowoczesne techniki napromieniania, takie jak radioterapia stereotaktyczna (SBRT), pozwalają na precyzyjne dostarczenie wysokich dawek promieniowania bezpośrednio do guza, przy jednoczesnej ochronie otaczających zdrowych tkanek. Radioterapia może pomóc w kontrolowaniu bólu oraz innych objawów u pacjentów z zaawansowaną chorobą. Zwykle seria napromieniowań trwa kilka tygodni, z codziennymi sesjami od poniedziałku do piątku.
Działania niepożądane standardowego leczenia
Zarówno chemioterapia, jak i radioterapia mogą powodować szereg działań niepożądanych. Do najczęstszych należą nudności, wymioty, biegunka, zmęczenie, utrata apetytu oraz zwiększona podatność na infekcje ze względu na obniżenie liczby białych krwinek. Niektóre leki chemioterapeutyczne, jak oksaliplatyna, mogą powodować neuropatię obwodową – uczucie mrowienia i drętwienia w dłoniach i stopach.
Radioterapia obszaru brzucha może prowadzić do zapalenia błony śluzowej jelit, co objawia się biegunką i bólami brzucha. Pacjenci mogą również doświadczać ogólnego osłabienia oraz zmiany apetytu. W przypadku intensywnych działań niepożądanych lekarz może zdecydować o modyfikacji dawki leków lub zastosowaniu dodatkowych terapii wspomagających, takich jak leki przeciwwymiotne czy środki stymulujące tworzenie krwinek.
Leczenie eksperymentalne w badaniach klinicznych
Badania kliniczne odgrywają kluczową rolę w poszukiwaniu nowych, skuteczniejszych metod leczenia gruczolakoraka trzustki. Ze względu na wysoką śmiertelność tej choroby i ograniczoną skuteczność standardowych terapii, naukowcy intensywnie pracują nad innowacyjnymi podejściami terapeutycznymi. Badania te testują nowe leki, kombinacje leków oraz całkowicie nowe strategie leczenia, takie jak immunoterapia czy terapia genowa.
Fazy badań klinicznych
Zanim nowy lek zostanie zatwierdzony do powszechnego stosowania, musi przejść przez kilka faz badań klinicznych. Faza I koncentruje się głównie na bezpieczeństwie – naukowcy oceniają, jakie dawki leku są tolerowane przez pacjentów i jakie mogą wystąpić działania niepożądane. Zwykle w tej fazie uczestniczy niewielka grupa pacjentów, często z zaawansowaną chorobą, którzy nie odpowiedzieli na standardowe leczenie.
Faza II bada skuteczność nowego leku. Naukowcy oceniają, czy terapia prowadzi do zmniejszenia guza, spowolnienia progresji choroby lub poprawy przeżycia. W tej fazie uczestniczy już większa grupa pacjentów, zwykle od kilkudziesięciu do kilkuset osób. Faza III to duże badania porównawcze, w których nowe leczenie jest zestawiane ze standardową terapią. Dopiero pozytywne wyniki z fazy III mogą prowadzić do rejestracji leku i jego wprowadzenia do rutynowej praktyki klinicznej.
Terapie celowane
Terapie celowane to nowoczesne leki, które atakują specyficzne cząsteczki lub mechanizmy odpowiedzialne za wzrost i przeżycie komórek nowotworowych. W przypadku gruczolakoraka trzustki szczególnie istotne są mutacje w genie KRAS, które występują u około 90% pacjentów z tym nowotworem. Przez wiele lat mutacja KRAS była uważana za „niemożliwy do zaatakowania" cel terapeutyczny, jednak ostatnie przełomy w badaniach doprowadziły do opracowania inhibitorów KRAS.
Jednym z obiecujących kierunków są inhibitory receptorów naskórkowego czynnika wzrostu (EGFR) oraz inhibitory szlaków sygnałowych zaangażowanych w proliferację komórek. W badaniach klinicznych testowane są również leki blokujące białka zaangażowane w naprawę DNA w komórkach nowotworowych. U pacjentów z mutacjami w genach BRCA1, BRCA2 czy PALB2 szczególnie skuteczne mogą być inhibitory PARP – leki, które uniemożliwiają komórkom rakowym naprawę uszkodzeń DNA, co prowadzi do ich śmierci.
Innym podejściem jest stosowanie inhibitorów angiogenezy – leków, które blokują tworzenie nowych naczyń krwionośnych zaopatrujących guz. Bez odpowiedniego ukrwienia nowotwór nie może dalej rosnąć. W badaniach klinicznych testuje się również kombinacje terapii celowanych z chemioterapią, co może zwiększyć skuteczność leczenia.
Immunoterapia
Immunoterapia to rewolucyjna metoda leczenia nowotworów, która wykorzystuje naturalny system odpornościowy pacjenta do walki z rakiem. W przypadku gruczolakoraka trzustki zastosowanie immunoterapii jest wyzwaniem, ponieważ ten typ nowotworu tworzy wokół siebie gęstą tkankę podporową (tzw. stroma), która chroni komórki rakowe przed atakiem układu immunologicznego.
Najczęściej badanym typem immunoterapii są inhibitory punktów kontrolnych immunologicznych, takie jak leki blokujące białka PD-1, PD-L1 czy CTLA-4. Te białka działają jak „hamulce" dla układu odpornościowego, a ich zablokowanie pozwala komórkom immunologicznym skuteczniej rozpoznawać i niszczyć komórki nowotworowe. Niestety, u większości pacjentów z gruczolakorakiem trzustki te leki nie przynoszą spektakularnych rezultatów, jednak w wybranych przypadkach – szczególnie u osób z niestabilnością mikrosatelitarną (MSI-H) lub wysokim obciążeniem mutacyjnym – mogą być skuteczne.
W badaniach klinicznych testowane są również szczepionki przeciwnowotworowe – terapie, które „uczą" układ odpornościowy rozpoznawać specyficzne antygeny obecne na powierzchni komórek gruczolakoraka trzustki. Innowacyjnym podejściem są również personalizowane szczepionki mRNA, które są tworzone indywidualnie dla każdego pacjenta na podstawie profilu genetycznego jego nowotworu. Wczesne badania wykazały obiecujące wyniki – u części pacjentów szczepionki mRNA wywołały silną odpowiedź immunologiczną przeciwko komórkom rakowym.
Inną strategią immunoterapeutyczną jest terapia adoptywna, w tym CAR-T (Chimeric Antigen Receptor T-cell therapy). Polega ona na pobraniu komórek odpornościowych pacjenta, ich genetycznej modyfikacji w laboratorium, aby mogły skuteczniej rozpoznawać komórki rakowe, a następnie ponownym podaniu ich pacjentowi. Ta metoda już odniosła sukces w leczeniu niektórych białaczek i chłoniaków, a obecnie jest testowana w gruczolakoraku trzustki.
Badania kliniczne – lokalizacja i kwalifikacja pacjentów
Badania kliniczne nad nowymi terapiami gruczolakoraka trzustki są prowadzone na całym świecie, w tym w Polsce, innych krajach europejskich oraz w Stanach Zjednoczonych. Pacjenci zainteresowani udziałem w badaniu klinicznym powinni skonsultować się ze swoim onkologiem, który może pomóc w znalezieniu odpowiedniego badania i ocenić, czy pacjent spełnia kryteria włączenia.
Kryteria kwalifikacji do badań klinicznych różnią się w zależności od konkretnego badania, ale zazwyczaj uwzględniają stadium zaawansowania choroby, wcześniejsze leczenie, ogólny stan zdrowia pacjenta oraz obecność określonych mutacji genetycznych. Niektóre badania wymagają przeprowadzenia testów genetycznych i biomarkerów, aby określić, czy dany pacjent może odnieść korzyść z eksperymentalnego leczenia.
Leczenie wspomagające i opieka paliatywna
Leczenie wspomagające i opieka paliatywna stanowią integralną część kompleksowej opieki nad pacjentami z gruczolakorakiem trzustki. Ich celem nie jest wyleczenie choroby, lecz poprawa jakości życia poprzez łagodzenie objawów i wsparcie psychiczne oraz emocjonalne. Nawet u pacjentów, którzy przechodzą intensywne leczenie przeciwnowotworowe, opieka wspomagająca może znacząco zmniejszyć dyskomfort i poprawić samopoczucie.
Kontrola bólu
Ból jest jednym z najczęstszych i najbardziej uciążliwych objawów zaawansowanego gruczolakoraka trzustki. Nowotwór może naciekać nerwy i otaczające tkanki, powodując silny, często przenikający ból w nadbrzuszu lub plecach. Skuteczna kontrola bólu wymaga indywidualnego podejścia i może obejmować różne metody.
Podstawą farmakologicznego leczenia bólu są opioidowe leki przeciwbólowe, takie jak morfina, oksykodon czy fentanyl. Leki te są bardzo skuteczne, ale mogą powodować działania niepożądane, takie jak senność, zaparcia czy nudności. Dlatego ważne jest, aby dawkowanie było precyzyjnie dostosowane do potrzeb pacjenta. W przypadku bólu neuropatycznego (związanego z uszkodzeniem nerwów) stosuje się leki przeciwdrgawkowe lub przeciwdepresyjne, które modulują przekazywanie sygnałów bólowych.
Dla pacjentów z trudnym do opanowania bólem można zastosować procedury inwazyjne, takie jak blokada splotu trzewnego. Jest to zabieg polegający na podaniu alkoholu lub środka znieczulającego w okolice splotu nerwowego znajdującego się w jamie brzusznej, co skutecznie przerywa przekazywanie sygnałów bólowych z trzustki. Procedura ta może przynieść ulgę na wiele miesięcy.
Zarządzanie objawami żołądkowo-jelitowymi
Pacjenci z gruczolakorakiem trzustki często borykają się z problemami trawiennymi. Niedrożność dróg żółciowych może prowadzić do żółtaczki – zażółcenia skóry i białek oczu, któremu towarzyszy swędzenie. W takich przypadkach można zastosować procedury odbarczające, takie jak wprowadzenie stentu żółciowego podczas endoskopowej retrogradalnej cholangiopankreatografii (ERCP), który przywraca odpływ żółci.
Niewystarczające wydzielanie enzymów trzustkowych prowadzi do problemów z trawieniem tłuszczów, co objawia się biegunką, wzdęciami i utratą masy ciała. Pacjenci mogą otrzymać suplementację enzymów trzustkowych w postaci kapsułek przyjmowanych z posiłkami, co znacząco poprawia trawienie i przyswajanie składników odżywczych. Ponadto dieta bogata w białko, ale uboga w tłuszcze, może ułatwić trawienie.
Wsparcie żywieniowe
Utrata masy ciała i niedożywienie to poważne problemy u wielu pacjentów z gruczolakorakiem trzustki. Mogą one wynikać zarówno z samego nowotworu, który zwiększa zapotrzebowanie metaboliczne organizmu, jak i z upośledzenia trawienia oraz utraty apetytu. Odpowiednie żywienie jest kluczowe dla utrzymania siły, wspierania układu odpornościowego oraz lepszej tolerancji leczenia.
Dietetyk może pomóc w zaplanowaniu diety, która będzie łatwiej przyswajalna i dostarczy niezbędnych kalorii oraz składników odżywczych. Zaleca się spożywanie wielu małych posiłków w ciągu dnia zamiast trzech dużych, co zmniejsza uczucie pełności i wzdęcia. W niektórych przypadkach, gdy doustne przyjmowanie pokarmu jest niemożliwe, może być konieczne żywienie dojelitowe za pomocą sondy wprowadzonej bezpośrednio do jelita.
Wsparcie psychologiczne i emocjonalne
Diagnoza gruczolakoraka trzustki jest ogromnym wstrząsem emocjonalnym zarówno dla pacjenta, jak i jego bliskich. Wiele osób doświadcza lęku, depresji, poczucia beznadziejności czy gniewu. Wsparcie psychologiczne jest równie ważne jak leczenie medyczne i może znacząco wpłynąć na jakość życia.
Pacjenci mogą skorzystać z indywidualnych konsultacji z psychologiem lub psychiatrą, którzy pomogą radzić sobie z trudnymi emocjami. Grupy wsparcia, w których spotykają się osoby z podobnymi doświadczeniami, również mogą być bardzo pomocne. Dzielenie się swoimi przeżyciami i uczuciami z innymi, którzy przechodzą przez podobne trudności, daje poczucie zrozumienia i zmniejsza poczucie izolacji.
Techniki relaksacyjne, takie jak medytacja, joga czy biofeedback, mogą pomóc w redukcji stresu i lęku. Niektórzy pacjenci znajdują również wsparcie w rozmowach z duchownymi czy korzystaniu z terapii komplementarnych, takich jak akupunktura. Ważne jest, aby pacjenci czuli się uprawnieni do wyrażania swoich potrzeb emocjonalnych i poszukiwania różnych form wsparcia.
Życie z gruczolakorakiem trzustki
Życie po diagnozie gruczolakoraka trzustki wymaga adaptacji do nowej rzeczywistości. Choć choroba ta jest poważna i leczenie może być wymagające, wiele osób znajduje sposoby na utrzymanie aktywności i jakości życia. Kluczowe jest przyjęcie holistycznego podejścia, które obejmuje zarówno leczenie medyczne, jak i dbałość o ogólne samopoczucie fizyczne i psychiczne.
Aktywność fizyczna
Utrzymanie aktywności fizycznej, nawet w umiarkowanym stopniu, przynosi liczne korzyści pacjentom z gruczolakorakiem trzustki. Regularne ćwiczenia mogą pomóc zmniejszyć zmęczenie, poprawić nastrój, zwiększyć apetyt oraz wspierać ogólną kondycję fizyczną. Narodowy Instytut Raka (National Cancer Institute) podkreśla, że ćwiczenia aerobowe i treningi siłowe podczas i po leczeniu mogą zmniejszyć lęk, objawy depresji oraz poprawić jakość życia.
Ważne jest, aby aktywność fizyczna była dostosowana do indywidualnych możliwości i stanu zdrowia. Niektórzy pacjenci mogą być w stanie wykonywać intensywniejsze ćwiczenia, podczas gdy inni będą czerpać korzyści z łagodnych spacerów, rozciągania czy pływania. Przed rozpoczęciem jakiegokolwiek programu ćwiczeń warto skonsultować się z lekarzem lub fizjoterapeutą, którzy pomogą opracować bezpieczny i odpowiedni plan.
Nawyki żywieniowe i nawodnienie
Zdrowa dieta jest fundamentem dobrego samopoczucia podczas leczenia gruczolakoraka trzustki. Pacjenci powinni dążyć do spożywania zbilansowanych posiłków bogatych w warzywa, owoce, chude białka i pełnoziarniste produkty zbożowe. Unikanie pokarmów wysokotłuszczowych, smażonych i bardzo pikantnych może zmniejszyć dyskomfort trawienny.
Odpowiednie nawodnienie jest równie ważne, szczególnie jeśli pacjent doświadcza biegunki lub wymiotów. Picie dużych ilości wody oraz płynów bezkofeinowych pomaga utrzymać równowagę elektrolitów i wspiera prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Warto również ograniczyć spożycie cukru, który może powodować skoki poziomu glukozy we krwi i nasilać uczucie zmęczenia.
Nowa normalność
Pojęcie „nowej normalności" odnosi się do akceptacji zmian, jakie niesie ze sobą życie z chorobą nowotworową, oraz adaptacji do nich. Eksperci podkreślają, że chociaż zmiana może być trudna i stresująca, daje również możliwość rozwoju w nowych, pozytywnych kierunkach. Znalezienie nowej normalności oznacza bycie otwartym na zmiany w codziennych rutynach, hobby i celach życiowych.
Pacjenci są zachęcani do tego, aby nie izolowali się i aktywnie szukali wsparcia wśród rodziny, przyjaciół oraz grup wsparcia dla osób z rakiem trzustki. Rozmowa o swoich uczuciach i obawach z bliskimi lub profesjonalistami może przynieść ulgę i pomóc w radzeniu sobie z emocjami. Ważne jest również, aby pozwolić sobie na chwile radości i normalne codzienne aktywności, które przynoszą satysfakcję.
Niektórzy pacjenci znajdują sens i nadzieję w zaangażowaniu się w działania związane z pomocą innym chorym na raka, uczestnictwem w akcjach charytatywnych czy działaniach na rzecz zwiększania świadomości na temat gruczolakoraka trzustki. Takie działania mogą dać poczucie celu i pozytywnie wpłynąć na samopoczucie psychiczne.
Najczęstsze metody leczenia
Operacja chirurgiczna
Pancreaticoduodenectomia (operacja Whipple'a) – usunięcie głowy trzustki, części dwunastnicy, pęcherzyka żółciowego oraz czasem części żołądka.
Dystalna resekcja trzustki – usunięcie ogona lub trzonu trzustki, często wraz ze śledzioną.
Pankreatektomia całkowita – usunięcie całej trzustki w szczególnych przypadkach.
Chemioterapia
Protokół FOLFIRINOX – połączenie oksaliplatyny, irynotekanu, leukoworyny i 5-fluorouracylu.
Gemcytabina w monoterapii lub w połączeniu z kapecytabiną.
Chemioterapia adiuwantowa po operacji oraz chemioterapia paliatywna w zaawansowanej chorobie.
Radioterapia
Radioterapia konwencjonalna jako uzupełnienie po operacji lub w miejscowo zaawansowanej chorobie.
Chemoradioterapia – połączenie napromieniania z chemioterapią.
Radioterapia stereotaktyczna (SBRT) – precyzyjne napromienianie w wysokich dawkach.
Terapie celowane
Inhibitory KRAS – nowe leki atakujące najczęstszą mutację w gruczolakoraku trzustki.
Inhibitory PARP – skuteczne u pacjentów z mutacjami BRCA1, BRCA2 lub PALB2.
Inhibitory EGFR i szlaków sygnałowych kontrolujących wzrost komórek.
Immunoterapia
Inhibitory punktów kontrolnych immunologicznych (anty-PD-1, anty-PD-L1) – skuteczne u wybranych pacjentów z wysokim obciążeniem mutacyjnym.
Szczepionki przeciwnowotworowe – „uczą" układ odpornościowy rozpoznawać komórki rakowe.
Personalizowane szczepionki mRNA – tworzone indywidualnie na podstawie profilu genetycznego nowotworu.
Terapia CAR-T – genetycznie modyfikowane komórki odpornościowe pacjenta.
Opieka wspomagająca
Kontrola bólu – leki opioidowe, blokada splotu trzewnego.
Stentowanie dróg żółciowych – procedura ERCP przywracająca odpływ żółci.
01Gruczolakorak trzustki stanowi zaledwie 3% wszystkich nowotworów, ale jest czwartą najczęstszą przyczyną zgonów z powodu raka w Stanach Zjednoczonych[3].
02Pięcioletnie przeżycie dla wszystkich stadiów gruczolakoraka trzustki wynosi zaledwie około 9%, co czyni go jedynym nowotworem z przeżywalnością poniżej 10%[15].
03Naukowcy przewidują, że liczba nowych przypadków gruczolakoraka trzustki oraz zgonów z jego powodu podwoi się do 2030 roku, co czyni badania nad tą chorobą jeszcze bardziej pilnymi[15].
Częste pytania
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Austria
