Kardiomiopatia rozstrzeniowa to schorzenie, w którym mięsień sercowy ulega osłabieniu i rozciągnięciu, przez co serce traci zdolność do skutecznego pompowania krwi. Choroba dotyka główną komorę pompującą serca i może prowadzić do poważnych powikłań, w tym niewydolności serca.
Czym jest kardiomiopatia rozstrzeniowa
Kardiomiopatia rozstrzeniowa to choroba mięśnia sercowego, która charakteryzuje się powiększeniem i rozszerzeniem jednej lub obu komór serca wraz z upośledzoną kurczliwością, czyli zdolnością serca do pompowania krwi. Choroba rozpoczyna się w lewej komorze serca, która jest główną komorą pompującą. W ciężkich przypadkach proces chorobowy obejmuje więcej obszarów serca.
W tej chorobie tkanka w lewej komorze ulega powiększeniu, a następnie ścieńczeniu. To sprawia, że serce pompuje krew ze zmniejszoną siłą. Po każdym uderzeniu serca więcej krwi pozostaje w jego wnętrzu. To utrudnia sercu zaspokajanie potrzeb organizmu. Naukowcy szacują, że kardiomiopatia rozstrzeniowa występuje u około 36 osób na 100 000 w populacji ogólnej.
Kardiomiopatia rozstrzeniowa jest najczęstszą postacią kardiomiopatii, czyli choroby mięśnia sercowego. Choroba może rozwinąć się w każdym wieku, ale jest najczęstsza u dorosłych poniżej 50. roku życia. Około 10% osób, u których rozwija się kardiomiopatia rozstrzeniowa, ma powyżej 65 lat. W Stanach Zjednoczonych choroba występuje trzy razy częściej u mężczyzn niż u kobiet.
Objawy choroby
Wiele osób z kardiomiopatią rozstrzeniową nie ma żadnych objawów, zwłaszcza we wczesnych stadiach choroby. W miarę jednak jak funkcja serca się pogarsza, objawy stają się coraz bardziej zauważalne.
Najczęściej występują objawy niewydolności serca. Zwykle rozwijają się powoli w czasie, choć czasami mogą pojawić się nagle i być poważne. Objawy kardiomiopatii rozstrzeniowej mogą obejmować:
Ból lub ucisk w klatce piersiowej, częściej podczas wysiłku
Kaszel i przekrwienie
Zawroty głowy lub uczucie omdlenia
Omdlenia
Zmęczenie i osłabienie
Kołatanie serca lub trzepotanie w klatce piersiowej
Duszność podczas aktywności lub po położeniu się
Obrzęk brzucha, nóg, kostek i stóp
Nieoczekiwany przyrost masy ciała spowodowany zatrzymywaniem płynów
Utratę apetytu
Przyczyny i czynniki ryzyka
W wielu przypadkach eksperci nie znają przyczyny kardiomiopatii rozstrzeniowej. Kiedy nie można określić konkretnej przyczyny, schorzenie nazywa się idiopatyczną kardiomiopatią rozstrzeniową.
Najczęstsze znane przyczyny kardiomiopatii rozstrzeniowej to:
Choroba wieńcowa spowodowana zwężeniem lub zablokowaniem tętnic wieńcowych
Słabo kontrolowane wysokie ciśnienie krwi
Uszkodzenie po zawale serca
Istnieje wiele innych przyczyn kardiomiopatii rozstrzeniowej, w tym:
Używanie alkoholu lub kokainy, zwykle intensywne przez dłuższy czas
Cukrzyca, choroby tarczycy lub wątroby
Leki, które mogą być toksyczne dla serca, takie jak niektóre leki stosowane w leczeniu raka
Nieprawidłowe rytmy serca, w których serce bije bardzo szybko przez długi okres
Choroby autoimmunologiczne
Choroby dziedziczne
Infekcje dotyczące mięśnia sercowego
Problemy z zastawkami serca
Występujące w ostatnim miesiącu ciąży lub w ciągu 5 miesięcy po porodzie
Narażenie na metale ciężkie, takie jak ołów, arsen, kobalt lub rtęć
Czynniki genetyczne odgrywają ważną rolę w rozwoju kardiomiopatii rozstrzeniowej. Schorzenie może występować w rodzinach, co oznacza, że ma podłoże dziedziczne.
Jak rozpoznuje się chorobę
Kardiomiopatia rozstrzeniowa jest rozpoznawana poprzez badania przesiewowe, które obejmują:
Elektrokardiogram (EKG) – który rejestruje elektryczną funkcję serca
Echokardiogram (ECHO) – który obrazuje serce i szacuje funkcję pompowania, czyli frakcję wyrzutową
Wywiad i badanie fizykalne przeprowadzone przez lekarza w celu ustalenia istotnego wywiadu rodzinnego i osobistego oraz przeprowadzenia badania fizykalnego
Frakcja wyrzutowa (EF) to pomiar wyrażony w procentach, który pokazuje, ile krwi lewa komora wypompowuje przy każdym skurczu. Frakcja wyrzutowa 60 procent oznacza, że 60 procent całkowitej ilości krwi w lewej komorze jest wypychane przy każdym uderzeniu serca. Kardiomiopatia rozstrzeniowa charakteryzuje się frakcją wyrzutową lewej komory mniejszą niż 40%.
Dodatkowe badania, które mogą być wykonane, obejmują badania krwi, zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej oraz w niektórych przypadkach cewnikowanie prawej strony serca czy biopsję mięśnia sercowego.
Leczenie i postępowanie
Chociaż kardiomiopatia rozstrzeniowa jest w większości przypadków schorzeniem przewlekłym, z którym trzeba żyć przez resztę życia, leczenie może poprawić funkcjonowanie serca i działa lepiej u niektórych pacjentów. Na szczęście dostępne są metody leczenia tego schorzenia serca, a pacjenci mogą również podejmować działania, aby pomóc w zarządzaniu swoim stanem.
Celem leczenia jest spowolnienie choroby i pomoc w lepszym samopoczuciu. Może również obejmować leczenie przyczyny kardiomiopatii. Pacjenci są leczeni za pomocą tych samych leków, które stosuje się w leczeniu innych form kardiomiopatii rozstrzeniowej i niewydolności serca.
Leczenie farmakologiczne może obejmować:
Inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (ACE) lub blokery receptora angiotensyny (ARB) – które ułatwiają przepływ krwi
Leki moczopędne – które pomagają usunąć nadmiar płynu z organizmu
Beta-blokery – które spowalniają rytm serca i mogą pomóc sercu pompować skuteczniej
Antagoniści aldosteronu
Leki przeciwkrzepliwe w niektórych przypadkach
Pacjenci bez objawów mogą przyjmować leki, aby zapobiec lub zatrzymać postęp choroby. Pacjenci z objawami są leczeni kombinacją leków i/lub procedur w celu zmniejszenia objawów i poprawy oczekiwanej długości życia.
W przypadkach, gdy leczenie farmakologiczne nie jest wystarczające, mogą być konieczne inne metody leczenia:
Jeśli lekarz uzna, że pomoże to sercu i zapobiegnie problemom, pacjent może otrzymać urządzenie takie jak rozrusznik serca. W przypadku postępującej i ciężkiej niewydolności serca może być konieczna naprawa umiarkowanej lub ciężkiej niedomykalności zastawkowej.
Zmiany stylu życia i samokontrola
Samokontrola jest ważną częścią leczenia. Obejmuje działania, które można podejmować codziennie, aby czuć się lepiej i pozostać tak zdrowym, jak to możliwe.
Ważne elementy samokontroli obejmują:
Bezpieczne stosowanie leków – przyjmowanie leków dokładnie zgodnie z zaleceniem
Monitorowanie objawów i kontakt z lekarzem w przypadku pojawienia się problemów
Regularne kontrole lekarskie
Zmiany w stylu życia mogą pomóc w zarządzaniu kardiomiopatią rozstrzeniową. Pacjenci powinni ograniczyć spożycie soli, co może pomóc w kontrolowaniu ilości płynu w organizmie. Ważne jest również unikanie lub ograniczenie alkoholu, ponieważ może on osłabiać mięsień serca.
Aktywność fizyczna powinna być dostosowana do możliwości pacjenta. Lekarz może pomóc określić odpowiedni poziom aktywności. Rehabilitacja kardiologiczna może być pomocna dla niektórych pacjentów.
Członkowie rodziny, którzy są zagrożeni chorobą, mogą być leczeni lub uważnie obserwowani przez pewien czas pod kątem oznak choroby. Krewni pierwszego stopnia niosący mutację wywołującą chorobę lub bez wyraźnego podłoża genetycznego muszą przeprowadzać okresową ocenę kliniczną i instrumentalną.
Rokowanie i postęp choroby
Kardiomiopatia rozstrzeniowa charakteryzuje się postępującym przebiegiem. Współczesne terapie farmakologiczne i niefarmakologiczne dramatycznie zmieniły naturalną historię kardiomiopatii rozstrzeniowej.
Pięcioletni wskaźnik przeżycia wynosi około 50%. Rokowanie zależy od wielu czynników, w tym od przyczyny choroby, stopnia uszkodzenia serca, odpowiedzi na leczenie oraz obecności innych schorzeń.
Leczenie pacjentów z kardiomiopatią rozstrzeniową jest zindywidualizowane i zależy zarówno od objawów, jak i wyników klinicznych. Regularne wizyty kontrolne i przestrzeganie zaleceń lekarskich są kluczowe dla zarządzania tym schorzeniem i utrzymania najlepszej możliwej jakości życia.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Belgia
